Wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego – kiedy można przestać płacić alimenty?

Obowiązek alimentacyjny najczęściej dotyczy relacji rodzic-dziecko, rzadziej małżonek-małżonek. W każdym z tych przypadków pojawia się jednak pytanie, kiedy następuje wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego. Czy rodzic, którego dziecko ukończyło 18 lat, może przestać płacić alimenty?

...

Ale co dalej?

Zanim osoba zobowiązana do regulowana alimentów złoży wniosek o ustanie obowiązku alimentacyjnego z reguły mija co najmniej kilkanaście lat. W tym czasie płaci ona alimenty. Należy je rozumieć jako obowiązek dostarczania środków utrzymania i wychowania osobie, która jest do tego uprawniona. Zazwyczaj jest to dziecko, chociaż zdarza się, że po rozwodzie jeden z małżonków płaci alimenty drugiemu.

“Art. 128. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego precyzuje, kto ma obowiązki alimentacyjne – obciążają one krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.”

To właśnie te osoby mogą też złożyć pozew o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego.

Częstym błędem popełnianym przez rodziców, którzy mają obowiązek alimentacyjny względem dziecka, jest założenie, że obowiązek alimentacyjny wygasa wraz z ukończeniem przez dziecko 18 lat. Tymczasem środki na utrzymanie należą się osobie uprawnionej do ich otrzymywania tak długo, aż nie osiągnie ona samodzielności. Inaczej mówiąc, rodzice mogą płacić alimenty również dorosłym dzieciom.

Wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego – kiedy następuje?

Drugi krok może również być zrealizowany przed rozwodem, jak i w toku postępowania rozwodowego i podobnie do kroku pierwszego można to zrobić przed notariuszem lub sądem. Rozpatrywane są wtedy dwa przypadki:

Pytanie, kiedy wygasa obowiązek alimentacyjny, pojawia się bardzo często. Jest kilka sytuacji, w których rodzic nie musi płacić na swoje dziecko – gdy:

  • dziecko jest w stanie utrzymać się samodzielnie – wówczas należy złożyć pozew o ustalenie, że obowiązek alimentacyjny wygasł i wykazać w nim, że dziecko jest już samodzielne, np. pracuje i w związku z tym może się samodzielnie utrzymać,
  • dziecko nie robi postępów w nauce, zmienia ustaloną koncepcję kształcenia lub porzuca szkołę czy uczelnię – wówczas również przed sądem można wykazać, że nastąpiło ustanie obowiązku alimentacyjnego, gdyż dziecko nie potrzebuje wsparcia finansowego, bo może rozpocząć pracę,
  • dziecko po ukończeniu studiów na jednym kierunku kontynuuje naukę na innym – w tej sytuacji również możliwe jest zniesienie obowiązku alimentacyjnego.

Kiedy jeszcze wygasa obowiązek alimentacyjny? Jeżeli doszło do śmierci jednej ze stron – dziecka lub rodzica.

...

Jak znieść obowiązek alimentacyjny, jeżeli dziecko studiuje zaocznie?

Mimo że studia zaoczne pozwalają dziecku podjąć pracę zarobkową, to nie zawsze musi ona być wykonywana w pełnym wymiarze godzin. Student, który ma przyznane alimenty, może też – zamiast pracy zarobkowej – odbywać bezpłatne praktyki. Z tego względu w tym przypadku nie zawsze zajdzie ustanie obowiązku alimentacyjnego.

“Jeżeli dziecko pracuje, rodzic może złożyć pozew o obniżenie wysokości alimentów.”

Inaczej wyglądają przesłanki do zniesienia obowiązku alimentacyjnego względem byłego małżonka. Kiedy wygasa obowiązek alimentacyjny wobec byłego małżonka? Gdy były małżonek wstąpi w nowy związek małżeński. Małżonek, który płaci alimenty, może ubiegać się też o obniżenie ich wysokości wówczas, gdy sytuacja finansowa drugiego małżonka uległa poprawie.

Jak wygląda zniesienie obowiązku alimentacyjnego?

Rodzic, który został zobowiązany przez sąd do płacenia alimentów na dziecko, nie może samodzielnie zadecydować o tym, że jego dziecko usamodzielniło się i w związku z tym nie musi już otrzymywać alimentów. Wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego wobec dziecka stwierdzić może jedynie sąd. W praktyce oznacza to, że należy złożyć pozew o ustanie obowiązku alimentacyjnego.

Przygotowując pozew o ustanie obowiązku alimentacyjnego, można wykorzystać jeden z dostępnych formularzy – wzór wniosku o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego dostępny jest na wielu stronach internetowych. W pozwie należy wskazać:

  • dane osobowe i kontaktowe swoje oraz dziecka (lub małżonka), na którego rzecz płacone są alimenty – należy podać również numer PESEL,

  • okoliczności, jakie przemawiają za tym, że powinno mieć miejsce zniesienie obowiązku alimentacyjnego.

Pozew o ustanie obowiązku alimentacyjnego należy też opłacić. Opłata wynosi pięć proc. wartości przedmiotu sporu. Wartość przedmiotu sporu równa się kwocie alimentów wypłaconych przez cały rok.

...

Czy obowiązek alimentacyjny wygasa automatycznie?

Często zadawane przez rodziców zobowiązanych do regulowania alimentów pytanie brzmi, czy obowiązek alimentacyjny wygasa automatycznie. Odpowiedź brzmi: nie. Aktualnie brak jest takich przepisów w polskim prawie. Rodzic, który chce przestać płacić alimenty, będzie musiał złożyć odpowiedni wniosek.

“W 2019 r. do sejmu został skierowany projekt kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który zakłada zniesienie obowiązku alimentacyjnego z chwilą ukończenia przez dziecko 25 lat. Do chwili obecnej zmiany nie weszły jednak w życie. ”

Rodzice, którzy mają wątpliwości, jak znieść alimenty lub mają dodatkowe pytania, powinni skontaktować się z adwokatem lub radcą prawnym. Profesjonalny pełnomocnik może przygotować również pozew o ustanie obowiązku alimentacyjnego.

...
Zespół Legeli
Zacznij już dziś

Wybierz Legeli i zaoszczędź swój czas i pieniądze.

Przygotuj swój pozew samodzielnie i w pełni online. Sam zdecydujesz, kiedy i czy wogóle są Ci potrzebne kosztowne spotkania z adwokatem.

Rozpocznij
Rozwód online